Joriy yilning 27 iyul kuni  Xalqaro turizm va madaniy meros universitetida Samarqand viloyati turizm va madaniy meros bosh boshqarmasi rahbariyatining gid-tarjimonlar bilan uchrashuvi bo‘lib o‘tdi.

Yig‘ilishda bosh boshqarma boshlig‘i R.Qobilov ShHT sammiti kunlarida gid-tarjimonlarning ishlash tartibi, gid-tarjimonlarga malaka sertifikati va beydj berish tartibini tushuntirib berdi.

Shuningdek, uchrashuvda gid-tarjimonlar va gidlar o‘zlarini qiynayotgan muammolar haqida gapirib, sohani yanada takomillashtirish bo‘yicha o‘z takliflarini bildirdilar.

“Gid-tarjimonlar kengashi”ni tuzishga qaror qilindi.

Зомин деганда кўпчиликнинг кўз ўнгига арча ва бошқа дарахтлар билан қопланган тоғлар, салқин ҳамда тоза ҳаво, ям-яшил табиат келади. Дам олиш кунларида Kun.uz мухбирлари Зоминда бўлиб, унинг диққатга сазовор табиатини кадрларга муҳрлади.
 

БОҒОТ ТУМАНИДА ЎТКАЗИЛГАН ПРЕСС-ТУРДА ОАВ ВАКИЛЛАРИ ВА ЖУРНАЛИСТУ БЛОГЕРЛАР МОЗИЙ БИЛАН ЮЗЛАШДИЛАР.  ИЖОДКОРЛАР ЎЗГАЧА ЗАВҚ БИЛАН ТАДБИРДА ИШТИРОК ЭТДИЛАР. “ХИВА ЛАНГАРИ" ФИЛЬМИНИНГ ИЖОДКОРЛАРИ БИЛАН ҲАМ УЧРАШИБ, САМИМИЙ СУҲБАТЛАШДИЛАР.

Маълумки, инсоният цивилизациясининг энг кадимги марказларидан бир ҳисобланган Хоразм ўзининг қадимий қалъалари, асори-атиқалари, меъморчилик обидалари, 
3 минг йиллик тарихга эга бўлган деҳқончилик маданияти билан маълум ва машҳурдир.

Хоразмнинг милоддан аввалги IV-V асрларга оид қадимий қалъаларидан бири Қалъажиқ қалъаси бўлиб, қалъа Боғот туманининг маркази Боғот шаҳарчасидан 8 км жанубий-ғарбда, Қорақум этакларида жойлашган.

Қалъа деворлари қалинлиги 
5 метргача баландлиги 12-14 метргача келган. Ташқи девори уч қатламдан иборат бўлган. Қалъанинг (қалъа деворининг) тепасида қалъа мудофаасини бошкарувчи (комендант) учун махсус супача бўлган. 

Қалъа деворлари устида махсус ўқ узиш учун (камондан) тешиклар ҳозиргача сақланиб қолган. Қалъа тарихи, археологияси мукаммал ўрганилган эмас. 

Машҳур археолог олим Толстов, Ўзбекистон археология фанининг асосчиси, академик Я.Ғуломов ўтган асрнинг 90 йилларидан ҳозиргача Ўзбекистон Фанлар академияси Археология институти директори А.Бердимуратов каби қатор олимлар қалъа тарихини қисман бўлсада ўрганишга муносиб ҳисса қўшганлар. Мустақиллик туфайли пайдо бўлган имкониятлардан фойдаланиб, Қалъажиқ қалъаси тарихини мукамал ўрганиш фурсати еелди, деб ҳисоблаймиз.

Қалъанинг яна бир характерли хусусияти шундан иборатки, қалъа жанубида жойлашган шифобаҳш хусусиятга эга табиий “Тузли кўл” Хоразм бренди, деб юритилади.

Тери касалликлари, бўғимлар ва таянч нуқталаридаги оғриклар билан, радикулит билан касалланган беморлар шўр сувга чўмилиб, тоза иссик кумга еўмилиб, 30-40 дақиқа давомида иссиқ қум ҳавосида ётиб шифо топиб келмокдалар. 

Шифокорларимиз яқинда яна бир янгиликни аниқладилар. Яъни “Тузли кўл” атрофида эрталаб ва шом пайтида 15-25 дақиқа юриб, ўша ҳаводан нафас олиш инсондаги қалқонсимон без, юқори нафас аъзоларидаги касалликларни даволаши маълум бўлди. Қалъа атрофи шифо излаб келган хорижий ва маҳаллий сайёҳлар июнь-август ойларида жуда гавжум бўлади. Баъзи кунларда юзлаб, минглаб кишилар қалъа атрофини тўлдириб юборадилар.

Президентимиз томонидан белгилаб берилган устувор вазифалар, ислоҳотлар натижасида Боғот туманида ҳам 2 нафар тадбиркор томонидан туризмнинг 17 хил, яъни миллий услубдаги уйлар, туяда Боғотдан Хивагача сайр қилиш, меҳмонхонада дам олиш, ресторанда овқатланиш, савдо пунктларида харид қилиш, камондан ўқ отиш, соғломлаштириш марказида даволаниш, концерт томошаларини томоша қилиш, ҳайвонот боғида сайир қилиш, кўлдан балиқ овлаш, болалар учун кўнгилочар атракционлар ташкил қилиш, катталар учун пляжлар ташкил қилиш, оилавий дам олиш учун виллалар ташкил қилиш йўналишлари бўйича туризм хизматлари йўлга қўйилмоқда, мавсумда туристлар оқимини 
225 мингтага, йил давомида 500 мингтагача қабул қилиш имконияти яратилмоқда. Бюджетга йиллик 800-1000 млн.сўм солиқ тушуми, 5 млн.АҚШ.доллари миқдорида хизматлар экспорти амалга оширилиши кутилмоқда.
Жумладан, ушбу ишлар доирасида ташриф буюрувчиларга қулайликлар яратиш мақсадида “Қалажиққалъа” қадимий мерос объект ҳудудида “Хумоюн туристик маскани” масъулияти чекланган жамияти томонидан 1,4 гектар ер майдонида 
8 млрд.сўм. (шундан банк кредити: 890 млн.сўм) маблағ хисобидан “Маҳаллий ва хорижий туристлар учун туристик зона” ташкил қилинди.

Тадбиркорлар Отабек Хажиев ва Гулшан Отажоновалар томонидан чўлда барпо этилаётган шаҳарчада аҳолимиз бандлиги таъминланмоқда
 

Sherobod tumani hududidagi Qizilolma qishlog‘idan Surxon davlat qoʻriqxonasi hududida joylashgan “Zarautsoy qoyatosh suratlari” ning qoʻriqlanma hududigacha 4 kmlik nosoz yo‘l ta’miri mahalliy va xorijiy sayyohlar tashrifi uchun mahalliy tadbirkor tomonidan amalga oshirilmoqda.

Hozirgi kunda ushbu hududda ziyorat va ekologik turizmni tashkil qilish uchun zarur infratuzilmani yaratishga investorlarni jalb qilish choralari koʻrilib, investorlar tomonidan ushbu hududda yengil konstruktsiyali jihozlardan turizm infratuzilma (oʻtov lagerlari majmuasi, ekouylar majmuasi hamda chodirli lagerlar va boshqalar) obyektlarini tashkil etish yuzasidan takliflar bildirilmoqda. Kelgusida Surxon davlat qoʻriqxonasi qoʻriqlanma hududida Zarautsoy ekoturizm maskani bunyod etilishi rejalashtirilgan.

Rocket DMC Uzbekistan Turkiya turoperatorlari uchun O‘zbekiston turizm salohiyatini namoyish qildi

2024 yil 24 iyulda Istanbulda O‘zbekistonning turistik salohiyatini namoyish etuvchi taqdimot bo‘lib o‘tdi. Bu tadbir Rocket DMC Uzbekistan kompaniyasi tomonidan Turkiya sayohat agentliklari assotsiatsiyasi (TÜRSAB) ko‘magida tashkil etildi. Taqdimotda 60 dan ortiq turk turistik agentliklari va 10 ta OAV vakillari ishtirok etdi.

Tadbirda Rocket DMC Uzbekistan kompaniyasining turpaketlari bilan tanishtirib o‘tildi. Shuningdek, turistlarga Silk Road Samarkand turistik markazi, Air Samarkand va Air Marakanda kompaniyalarining takliflari haqida ham ma’lumot berildi.

“Taqdimotni o‘tkazishdan maqsadimiz, kompaniyamiz va mamlakatimiz turistik imkoniyatlarini turk hamkasblarimizga kengroq ko‘rsatib berishdir. Yuzma-yuz uchrashuvlarimizdan keyin O‘zbekistonga turk turistlari soni yanada ko‘payadi, deb umid qilamiz. Biz Air Samarkand kompaniyasi bazasida ikki-uch xil xizmatlarimizni taklif qilmoqchimiz, bu esa Istanbul-Samarqand parvoz yo‘nalishini yanada ommalashishiga yordam beradi. Uchrashuvlarimiz ancha foydali o‘tdi, xususan, turk hamkasblarimiz bizlarga ziyorat turizmi bo‘yicha ham dastur tayyorlashimiz uchun bir nechta takliflarni berishdi”, - dedi Rocket DMC Uzbekistan bosh direktori Negina Muxtarova.

2023 yil may oyida tashkil etilgan, DMC yo‘nalishlarini boshqaruvchi Rocket DMC Uzbekistan kompaniyasi shtab kvartirasi Dubayda joylashgan Rocket DMC xalqaro tarmoq a’zosi hisoblanadi. Misr, Turkiya, Tunis, Ispaniya turistik bozorlarida faoliyat yurituvchi hamda Qatar, Saudiya Arabistoni va Gresiya bozorlariga chiqishga hozirlik ko‘rayotgan Rocket DMC Uzbekistan maqsadi O‘zbekiston turistik salohiyatini jahon miqyosida keng tanitish, chet ellik turistlar uchun yanada jozibali takliflarni berish orqali ularga qulayliklar yaratishdan iborat. Kompaniyaning mahalliy strategik hamkorlaridan biri Silk Road Samarkand turistik markazi hisoblanadi. 

https://kun.uz/kr/21025371

В аэропорту Ташкента заработала зона Wi-Fi для посетителей и пассажиров. Подключение предоставляется по выбору — за плату либо бесплатно с просмотром рекламы:

Аэропорт Ташкента запустил сеть Wi-Fi для пассажиров и гостей, сообщила пресс-служба Uzbekistan Airports.

Сигнал сети целиком покрывает залы вылета и прилёта в международном терминале. Установка оборудования и прокладка каналов проводилась совместно с «Узбектелеком», отмечается в сообщении.

Для подключения посетителям аэропорта нужно в списке доступных сетей Wi-Fi выбрать #TASAirportUzcloud.

В браузере откроется страница авторизации с предложением ввести номер мобильного телефона. На указанный номер придёт SMS с кодом подтверждения.

После этого система предложит на выбор платный или бесплатный доступ к интернету:

• если пользователь выберет бесплатный вариант, доступ будет предоставлен после просмотра трёх коротких рекламных роликов;
• при выборе платного варианта система предложит несколько опций тарифных платов на выбор, после оплаты пользователь получит безлимитный доступ к интернету на определённый срок.

Ранее Spot писал, что в аэропорту Ташкента заработала услуга Fast Track — быстрое прохождение регистрации, таможенного и паспортного контроля.

Марказий Осиё давлатлари раҳбарларининг саммити олдидан Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев, Қозоғистон Президенти Қасим-Жомарт Тоқаев ва Қирғизистон Президенти Садир Жапаровнинг норасмий учрашуви бўлиб ўтди.

“Хўжайикон” туз ғори хавф остида қолмоқда

Моддий маданий мерос объекти ҳисобланадиган “Хўжайикон” туз ғорининг ички қисмида санъат галереялари тизими билан биргаликда бир-биридан ҳарорат, намлик, босим ва микроиқлим бўйича фарқ қилувчи бешта хона-камералар мавжуд. Ғор деворлари ўзига хос тарзда бир сантиметрдан уч сантиметргача туз қатлами билан қопланган, ўтиш жойида туз эритмали шифобахш булоқ мавжуд. 

Туз ғори асосан юқори нафас олиш аъзолари, юрак қон томир кассаликлари ва эндокрин тизими кассаликларига шифо бўлади. Қон босимини меъёрлаштиради. Бронхит астма, ёш болаларда сурункали ларингит, катта ва кичик ёшдаги ринит, полиноз, зотилжам, пневмания, ўпканинг шаммоллаши, асаб тизими кассаликларига, айниқса уйқуси йўқ беморларга туз ғорида 5 та хона мавжуд бўлиб у хоналар ҳарорати намлиги ва босимидан ва туз макро ва микро элементларида кескин фарқ қилади. 

Oʻzbekiston CrescentRating tomonidan har yili eʼlon qilinadigan World Muslim Travel Indexʻda kuchli oʻntalikka kirdi. Bu haqda Singapurda musulmon turizm bozorini tiklash va rivojlantirishga bagʻishlangan “Halal In Travel – Global Summit 2022” sammitida maʼlum qilingan.

Qayd etilishicha, ushbu reytingni ishlab chiqishda mamlakatning sayyohlar uchun ochiqlik siyosati, musulmon turistlar uchun yaratilgan imkoniyatlar, targʻibot va marketing, islom merosini sayyohlarga yetkazish darajasi kabi qirqdan ortiq mezon hisobga olingan. CrescentRating tashkiloti rahbari Fazal Bahardin joriy yilgi koʻrsatkichlarga alohida toʻxtalib, Oʻzbekistonni reytingda eng tez koʻtarilgan va boshqalarga oʻrnak boʻlayotgan davlat sifatida tan olgan.

Maʼlumot oʻrnida, Oʻzbekistonda 1-yanvardan boshlab 35 ta restoran (tezkor ovqatlanish tarmoqlari) va 4 ta mehmonxona reyting va “Halol” sertifikatiga ega boʻlgan.

Bu yil Turkiya, Saudiya Arabistoni va Indoneziya birgalikda ikkinchi oʻrinni egalladi. Soʻnggi paytlarda turizm sohasida ham sezilarli yutuqlarga erishayotgan Oʻzbekiston oʻz reytingini yetti pogʻonaga yaxshilab, dunyoda 9-oʻrinni, IHT mamlakatlari orasida Misr, Oman, Quvayt, Marokash, Livan kabi mamlakatlarni ortda qoldirib, 6-oʻrinni egalladi. Bu MDH va Markaziy Osiyo davlatlari orasida eng yuqori oʻrindir.

Malayziya halol sayohatlar boʻyicha dunyodagi eng yaxshi yoʻnalish sifatida oʻz mavqeini saqlab qoldi. MasterCard-Crescent Rating Global Musulmon Sayohat Indexning (GMTI) 2022-yil reytingiga koʻra, mamlakat “Yilning Islom Hamkorlik Tashkilotiga aʼzo mamlakatlar orasida musulmonlar uchun doʻstona yoʻnalish” roʻyxatida yana birinchi oʻrinni egalladi. Malayziya 2015-yilda bu indeks ishga tushirilgandan beri birinchi oʻrinni egallab turibdi. Bu yil Turkiya, Saudiya Arabistoni va Indoneziya birgalikda ikkinchi oʻrinni egalladilar. GMTI musulmon sayohat bozorining umumiy koʻrsatkichlarini kuzatib boradi.

Ushbu Indeks yaqinda Singapurda boʻlib oʻtgan Halal In Travel-Global Summit 2022 davomida eʼlon qilindi. MasterCard va Crescent Rating maʼlumotlariga koʻra, pandemiyadan oldin musulmon sayohatchilar bozori 2013-yilda 108 million musulmon sayohatchi bilan kuchli oʻsishni koʻrsatgan, 2019-yilda esa 160 millionga koʻtarilgan. GMTI ning soʻnggi hisoboti shuni koʻrsatdiki, global chegaralar qayta ochilayotgan paytda bu bozor yana koʻtarilishi kutilmoqda, 2028-yilga kelib 230 million musulmon sayohat qiladi.

Malayziyada musulmon sayyohlar bozori 2019-yilda 5,3 million xalqaro tashrifga hissa qoʻshgan va 2019-yilda musulmon sayyohlari Malayziyaga tashriflari davomida 16,72 milliard RM ($4 milliard) xarajat qilgan.

Joylashtirish vositalari va ularda taqdim etiladigan xizmatlarga doir umumiy talablarni belgilovchi O‘z DSt 3220:2017 “Turizm xizmatlari. Joylashtirish vositalari. Umumiy talablar” davlat standartiga tegishli hukumat qarorlariga muvofiq o‘zgartirishlar kiritildi.

Xususan, O‘zbekiston Respublikasining “Nogironligi bo‘lgan shaxslarning huquqlari to‘g‘risida”gi Qonuni 25-moddasiga muvofiq mehmonxona va o‘xshash joylashtirish vositalarida nogironlar uchun sharoitlari bo‘lgan kamida bitta nomerning mavjud bo‘lishi hamda nomerni o‘rindiqli aravachadan foydalanadigan nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun qulay tarzda jihozlangan va eshitish va ko‘rish bo‘yicha nogironligi bo‘lgan shaxslarning tegishli ehtiyojlariga muvofiq e’lonlar uchun displeylar hamda ovozli qurilmalar bilan jihozlash bo‘yicha talablar kiritildi.

Shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 10-iyuldagi 433-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Koronavirus pandemiyasi va global inqirozli holatlarning mamlakat turizm sohasiga salbiy taʼsirini kamaytirish bo‘yicha chora-tadbirlar rejasi”ning 118-bandiga muvofiq, mehmonxona va o‘xshash joylashtirish vositalarida elektron dastur bilan integratsiyalashgan elektron kalitli (plastik magnit karta) elektron qulflar va “Xavfsiz turizm” va “Xavfsiz shahar” tizimlari, videokuzatuv tizimlarini joriy etish talabi joriy qilindi. Mazkur talablar 2022-yil 3-yanvardan boshlab amaliyotga tatbiq qilindi.

Maʼlumot uchun: O‘z DSt 3220:2017 “Turizm xizmatlari. Joylashtirish vositalari. Umumiy talablar” davlat standartiga kiritilgan o‘zgartirishlar O‘zbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzuridagi O‘zbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligining 2021-yil 3-iyuldagi buyrug‘i bilan tasdiqlangan.

Yuqoridagilarni inobatga olib, tadbirkorlik subyektlaridan joylashtirish vositalarini davlat standartlari talablariga muvofiqlashtirish lozimligi eslatib o‘tiladi.

Mazkur talablarning bajarilishi sertifikatlashtirish obyektlarida o‘tkaziladigan navbatdagi inspeksiya nazorati davomida standartga muvofiq kiritilgan o‘zgartirishlar bo‘yicha dasturga asosan tekshiriladi.

Jumladan, 2022-yilning yanvar oyida 20 ta joylashtirish xizmatini ko‘rsatish obyektlarida sertifikatlashtirish auditlari o‘tkazildi. Ularning natijalariga ko‘ra, 18 ta mehmonxona xizmatlarini ko‘rsatish obyektlarida elektron dastur bilan integratsiyalashgan elektron kalitli (plastik magnit karta) qulflar va nogironlar uchun maxsus xona tashkil etilmaganligi sababli sertifikatlashtirish bo‘yicha rad javobi berildi.

 В Ташкенте пройдёт грандиозный гастрономический праздник — Tashkent Food Fest!

Azaldan Samarqand tarixiy uchrashuvlar maskani, o‘zaro madaniy boyitish, xalqaro savdo va yaxshi qo‘shnichilik munosabatlarini mustahkamlash ko‘prigi bo‘lib kelgan. Joriy yilning sentyabr oyida ham Samarqand mintaqaviy va global rivojlanishning dolzarb masalalarini muhokama qilish uchun o‘ziga xos maydonga aylanadi.

Yaxshi qo‘shnichilik, do‘stlik va hamkorlik munosabatlarini mustahkamlashga sanʼat salmoqli hissa qo‘shmoqda. Sanʼat xalqlarni birlashtiradi, ularni turli mamlakatlarning tarixi, madaniyati, meʼmorchiligi va tabiati bilan tanishtiradi, turli xalqlarning psixologiyasi va anʼanalarini yaxshiroq tushunishga imkon beradi.

Shu kunlarda Samarqand shahrida Turizm va Madaniy meros vazirligi tashabbusi bilan rassomlarning pleneri o‘tkazilildi. Ushbu loyihadan maqsad ShHTga “Samarqand ruhi”ni yetkazishdir.

Ikki hafta davomida tabiiy muhitda, ob-havo va quyosh nuri taʼsirida Rossiya, Mo‘g‘uliston, Tojikiston, Qozog‘iston, Qirg‘izistondan kelgan rassomlar, shuningdek, O‘zbekistondan kelgan bir guruh rassomlar Shoxi Zinda, Guri Amir, Registon va Samarqandning boshqa tarixiy joylarini o‘z asarlarida tasvirlamoqdalar.

– Samarqand va Buxoroni o‘z ko‘zim bilan ko‘rishni ko‘pdan beri orzu qilardim, chunki bu shaharlar ijodkor uchun cheksiz ilhom bag‘ishlaydi, – deydi rassom, Sankt-Peterburg madaniyat va sanʼat universiteti dotsenti Tatyana Anisimova. - Shu kunlarda keyingi ijodim va talabalarim bilan ishlash uchun juda katta material to‘pladim. Umid qilamanki, mening akvarel rangtasviridagi asarlarim ShHTga bag‘ishlangan ko‘rgazmasiga yengillik va yorqinlik baxsh etadi.

Plener zamonaviy shaharlardagi temir-betondan chiqib ketish, madaniyatning eng qiziqarli yodgorliklari bilan tanishish imkonini beradi. Samarqanddagi plenerda ishtirok etish taklifini olganim bilanoq, ko‘k gumbazlar tushlarimga kira boshladi, - deb aytmoqda mo‘g‘ulistonlik rassom Ganzorig Ser-od. - Lekin Shoxi-Zinda majmuasiga yetib borganimda, bu yerning ulug‘vorligi, meʼmorchiligi va ko‘k rangning xilma-xilligi meni hayratda qoldirdi. Ochiq osmon ostidagi ikki haftalik ishim davomida Samarqand tarixiy obidalarining ko‘rkini , o‘zbek xalqi madaniyatining o‘ziga xosligini o‘z asarlarimda yetkazishga harakat qildim.

Samarqanddagi plener davomida ijod qilgan rassomlarning asarlari ko‘rgazmada namoyish etiladi, bu ShHT mamlakatlari o‘rtasida madaniy hamkorlikni rivojlantirish, yangi aloqalarni yo‘lga qo‘yishda muhim qadam bo‘ladi.

Бир неча босқичдан иборат семинар-тренинг дарслари Бухоро вилоят Туризм ва маданий мерос бош бошқармаси томонидан ташкил этилган лойиҳа доирасида «Ҳудудларни иқтисодий ривожлантиришга кўмаклашиш маркази» томонидан ташкил этилди.
Семинар-тренингларда Бухоро вилоятида истиқомат қилаётган, шунингдек, олий ва ўрта махсус таълим тизимида таҳсил олаётган талаба-ёшлар томонидан туризм соҳасини ривожлантириш бўйича ўз “Start-Up” лойиҳаларига эга бўлганлар қатнашди.

Унда:
Амонов Улуғбек
Хайруллаева Нилуфар
Хайдарова Диляра
Джураева Иқлима
Усмонова Маҳзуналар ўз лойиҳалари билан иштирок этишди.

Тақдимотда вилоятда бир неча йиллардан буён фаолият юритаётган туризм соҳа вакиллари (меҳмонхоналар, туроператорлар, ресторанлар ва бошқа) тижорат банклари, шунингдек, туризм қишлоқ ва маҳаллаларда фаолият юритаётган тадбиркорлик субъектлари иштирок этди. Энг яхши стартап лойиҳалари эгалари сертификат ва совғалар билан тақдирланишди.

Самарқанд – тарихи бир неча минг йилларга бориб тақаладиган қутлуғ маскан. Ер юзининг сайқали, Шарқ гавҳари, қадимий ва ҳамиша навқирон, алломаларга бешик бўлган замин, деган таърифу тавсифларга сазовор бўлган кент.

Дунёнинг исталган мамлакатига бориб, “Самарқандданман” деб айтсангиз ўзгача ҳурмат ва ҳавас билан қарши олишади. Бу заминда бўлганини гапиради ёки бориш орзусида эканини айтади. Ана шундай пайтда бежиз Самарқанд инсон умри давомида бир марта бўлса-да бориб кўриш шарт бўлган шаҳарлар қаторида эътироф этилмаганини англайсиз. Бўлмаса, дунёда мамлакат камми, шаҳарлар камми? Самарқанд ана шу минглаб шаҳарлар қаторида элликтадан биттаси. Бу ҳам бир неча йил олдинги эътироф. Балки бугун Самарқанд йигирмата, ўнта энг эътибордаги шаҳарлар қаторидадир. 

Майли, буниси ўз йўлига. Лекин айни чоғда Самарқанд чиндан ҳам дунёнинг йирик маданият, маърифат, сиёсий мулоқотлар марказига айланмоқда. Табиийки, бу ерга келувчи сиёсий арбоблар, олим, уламолар, сайёҳлар ҳар қачонгидан кўпайган. Энг муҳими, улар борадиган манзиллар бугун фақат Регистон ва Шоҳизинда, Амир Темур мақбараси ва Ҳазрати Хизр масжиди, Имом Бухорий ва Имом Мотуридий мажмуаларидан иборат эмас, ўнлаб, балки юзлаб объектлар бор. Уларнинг барчаси бориб кўришга, зиёрат қилишга ва завқланишга арзийди, диди нозик ҳар қандай инсонни ҳайратлантиради.

Туризм йил давомида 

Шу пайтгача Самарқандда баҳор ва куз ойларини сайёҳлик мавсуми ҳисоблашарди. Сабабини сўрасангиз, ушбу вақтда ҳаво салқин ва саёҳат учун қулай бўлади, хорижликлар асосан, шу пайтни танлайди, деб жавоб беришарди. Аммо бу гапга ишониш қийин, шундай гаплар билан ўзимизга тасалли берганмиз, холос. Миср доим иссиқ бўлса-да сайёҳлар эҳромларни кўриш учун йилнинг тўрт фаслида ҳам бу сеҳрли ўлкага боради-ку. Ёки Осиё мамлакатларида ёз ойлари биздаги каби жазирама бўлмайдими, Европа ва Америкада қор ёғмайдими, ёмғирлар мавсуми йўқми? Бор, албатта. Зиёрат учун, саёҳат учун ҳар бир фаслнинг ўзига яраша гўзаллиги, фойдалана олсангиз, қулайлиги мавжуд. Шу йилнинг баҳор ойлари эди. Ургутдаги Терсак туризм қишлоғи ҳақида мақола тайёрлаш учун бу гўзал гўшага борганимизда Франциялик сайёҳларни учратдик. Аксарияти кекса ёшли кишилар бўлгани учун “ҳозир тоғларимизда кўп ёмғир ёғяпти, бундай вақтда кўнгилдагидек саёҳат ҳам қилолмаётгандирсизлар”, деб сўрадик улардан.

– Биз шунинг учун саёҳатга келдик-ку, – деди улардан бири кутилмаганда. – Ўзбекистоннинг табиатини яхши биламиз, қолаверса, ҳозир қачон, қаерда, қандай об-ҳаво кузатилишини ҳам бир неча кун олдин билиш мумкин. Саёҳат учун фақат қуёшли, салқин пайт бўлиши шарт эмас, Ўзбекистонинг гўзал табиатидан ҳар қандай шароитда баҳра олиш мумкин. Бизга шуниси ёқади.

Тўғри-да тўрт фасли бирма-бир намоён бўладиган юртлар дунёда кўп эмас. Не бахтки, Ўзбекистон ана шундай ўлка. Йилнинг тўрт фасли ҳам ўз вақтида, ўз ўрнида келади. Шунинг учун бугун юртимизда сайёҳликка мавсумий деб қараш тушунчаси йўқолмоқда.

Ўн йил олдинги билан таққосласак, фарқ жуда катта бўлиши табиий, яқин йилларга назар солайлик. Маълумотларга кўра, Самарқандга пандемиядан олдин, 2019 йилнинг биринчи ярмида 198 минг нафар хорижлик, 1 миллионга яқин маҳаллий сайёҳ келган экан. Бу йил эса 114 давлатдан 240 минг нафардан ортиқ чет эллик, 1 миллион 245 минг нафар маҳаллий турист келибди. Чет эллик сайёҳларнинг Самарқандда бўлиш кунлари уч йил олдин ўртача 2 кунни ташкил этган бўлса, бугун 2,6 кунга етди. Кунлик харажати ўртача 100 АҚШ долларидан 152 долларга етган. Маҳаллий сайёҳларда ҳам ана шундай ўсиш кўрсаткичларини кўриш мумкин.

Бу – шунчаки рақамлар эмас, албатта, унинг ортида қанча иш ўрни, қанча даромад, қанча сервис, инфратузилма борлиги соҳа иши билан таниш бўлганларга яхши маълум.

– Туризм соҳасини ривожлантириш мақсадида кейинги етти йилда Ўзбекистон Республикаси Президенти ва ҳукумати томонидан 30 дан зиёд фармон ва қарорлар қабул қилинди, – дейди Самарқанд вилояти ҳокимининг туризм, маданият, маданий мерос ва оммавий коммуникациялар масалалари бўйича ўринбосари Р.Қобилов. – Бир қатор давлатлар фуқаролари учун виза тартиблари соддалаштирилди. Қўшни мамлакатлар билан фаол ҳамкорлик алоқалари йўлга қўйилди. Туризм соҳаси вакиллари давлатимиз томонидан ҳар томонлама қўллаб-қувватланди. Пандемия шароитида эса уларга кўплаб имтиёз ва енгилликлар берилди. Ана шу ишлар натижасида пандемия чекловлари юмшатилгач, туристик фирма ва компанияларимиз иш фаолиятини қийналмай давом эттирди. Соҳанинг иқтисодиётдаги улуши тез суратларда ошиб бормоқда. Масалан, ўтган йил туризм хизматларининг вилоятимиз ялпи ҳудудий маҳсулотидаги улуши 0,8 фоизни ташкил этган бўлса, жорий йилнинг биринчи чорагида 1,2 фоиздан ошди. Албатта, бу ҳам катта рақам эмас, аммо бугун яратилаётган имконият ва шароитлар туфайли кўрсаткич ошиб бориши аниқ.

Айни пайтда вилоятимизда 6642 ўринли 154 та меҳмонхона, 791 ўринли 32 та ҳостел ва 2585 ўринли 270 та меҳмон уйи мавжуд. Йилнинг дастлабки беш ойида 14 та меҳмонхона, 28 та меҳмон уйи фаолияти йўлга қўйилди. Туроператорлар сони 10 тага ошди ва 200 га яқинлашди.

Меҳмонхона ва туристик фирмалар фақат Самарқанд шаҳрида ташкил этилмаяпти, вилоятимизнинг бошқа ҳудудларида ҳам очилмоқда. Жумладан, яқинда Каттақўрғон туманида 25 ўринли битта меҳмонхона, Тойлоқ туманида 6 та ва Нуробод туманида 4 та оилавий меҳмон уйи очилди.

Янги йўналиш ва хизматлар кўпайди

Шу пайтгача Самарқандга келадиган сайёҳлар асосан шаҳардаги тарихий обидалар ва муқаддас қадамжоларга бориш билан чекланарди. Зиёрат туризми йўналишидаги сайёҳлар Имом Бухорий мажмуаси ва шу каби бошқа объектларга борарди. Эндиликда Самарқандда зиёрат туризми объектлари сони 50 тадан ошди. Шунингдек, 42 та гастрономик туризм нуқтаси, 25 та экотуризм маскани, 21 та тиббий туризм муассасаси, 10 та этнотуризм, 16 та агротуризм объекти ташкил этилди ва уларнинг барчасида ҳамма вақт сайёҳлар бор.

– Мамлакатимизга ташриф буюрувчи хорижий туристлар асосан халқимизнинг миллий турмуш тарзига, урф-одатларига қизиқиш билдиради, – дея сўзида давом этади Р.Қобилов. – Шу мақсадда икки йил олдин Самарқанд туманидаги тарихий Конигил қишлоғини туризм қишлоғига айлантириб, бу ердаги Сиёб ариғи атрофи обод қилинди ва элликдан ортиқ туристик хизматлар объекти, жумладан, 20 та меҳмон уйи, 15 та устахона, сувинер дўконлари ва миллий таомлар тайёрлаш ошхоналари, новвойхона, ун тегирмони, шолини оқлаш тегирмони ишлаяпти. Сайёҳлар уларнинг фаолияти билан танишиш баробарида шу маҳсулотлардан тайёрланган миллий таомларни татиб кўришлари, бу таомларни тайёрлаш жараёнларини кузатишлари мумкин. Масалан, Конигилда етиштирилган гуруч шу ердаги тегирмонда тозаланиб, палов тайёрланади. 

Конигилдаги тажриба ўзини оқлагач, Ургут туманидаги Терсак, Пайариқдаги Чоштепа, Нурободдаги Оқсой, Каттақўрғон туманидаги Андоқсой ва Қўшработдаги Пангат қишлоқларини туризм қишлоғига айлантириш ишларига киришдик. Мазкур туризм қишлоқларида бир қатор хизмат кўрсатиш турлари, яъни оилавий меҳмон уйлари, миллий таомлар тайёрлайдиган умумий овқатланиш шохобчалари, кулолчилик, каштачилик каби хизматлар йўлга қўйилмоқда. 

Экстремал туризм ёки сафари туризми йўналишида 5 та янги йўналиш ташкил этилди. Яъни, 22 километрлик “Самарқанд – Тарағай” йўналишида Амир Темур ғоригача, 12 километрлик “Самарқанд-Шаршара” йўналишида экстремал тоғ туризми бўйлаб саёҳат қилиш мумкин. Бу йўналишларда альпинизм, тоғ бўйлаб пиёда юриш, велосипедда ҳаракатланиш имконияти яратилган. 

Туризм кўчалари сонини янада кўпайтириш, сайёҳларга туну-кун савдо ва сервис хизматлари кўрсатиш бўйича ҳам аниқ дастурлар асосида иш олиб борилмоқда. Ушбу йўналишда Самарқанд шаҳридаги Ислом Каримов кўчасини “shopping” туризм кўчасига, Бозоров кўчасини “Pub Street” кўчасига, Алишер Навоий кўчасини санъат ва туризм кўчасига айлантириш ишлари олиб борилмоқда. Шаҳарнинг марказий ва сайёҳлар кўп ҳаракатланадиган кўчаларда 30 дан зиёд FOOD TRUCK (кўчма овқатланиш шохобчалари) фаолияти йўлга қўйилди. Худди шундай кўчалар барча туман ва шаҳарларда ҳам ташкил этилмоқда. 

Сайёҳларни кўпроқ жалб қилишнинг яна бир усули оммавий сайл ва фестивалларни кўпайтиришдир. Бу борада йил якунига қадар 12 та йирик тадбир, жумладан, 1 та ярмарка, 5 та фестивал, 2 та спорт тадбири, 2 та кўргазма танлови, 1 та карнавал ҳамда ёшлар ва зиёрат туризм ҳафталиги тадбирлари ташкил этиш кўзда тутилган. Бу тадбирлар белгиланган вақтда ўтказиб келинмоқда. Масалан, Наврўз умумхалқ байрами кунларида Самарқанд шаҳрида “Кабоб фестивали”, Жомбой туманида “Улоқ кўпкари” мусобақаси, Ургут туманида “Миллий ҳунармандчилик маҳсулотлари кўргазмаси” ўтказилди. Йил якунига қадар “Самарқанд нон сайли”, “Анжир сайли” каби тадбирлар кўзда тутилган.

Вилоятга ташриф буюрувчи сайёҳларга қулайликлар яратиш мақсадида яқинда Самарқанд халқаро аэропортида енгил автотранспорт воситаларини қисқа муддатли ижарага бериш хизмати жорий этилди.  Ушбу хизмат доирасида ўнга яқин “Volkswagen” ва “Mersedes-Benz” русумли электромобиллар хорижий туристларга ижарага берилмоқда. Алишер Навоий кўчасининг Университет хиёбони билан кесишган қисмида велосипед тўхташ жойи ва ижара хизмати ташкил этилди.

Вилоятдаги сайёҳлар кўп борадиган 26 та музей ва маданий мерос объектларида ҳам сайёҳлар учун муносиб шарт-шароит яратишга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Айни пайтда ушбу объектларнинг аксариятида пандуслар ўрнатилиб, ногиронлиги бўлган шахсларнинг эркин ҳаракатланиши учун имкониятлар кенгайтирилган. Шунингдек, объектларда аудио гид, гид-таржимон, миллий либослар ижараси хизматлари йўлга қўйилди. Регистон майдонида маданий дастурлар, концертлар намойиш этилмоқда. Музейлар соат 22:00 гача фаолият кўрсатмоқда.

Замонавий аэропортдан кўркам масканлар сари

БМТ халқаро туристик ташкилоти (UNWTO) маълумотига кўра, Ўзбекистон туризм соҳаси ўсиш суръати бўйича жаҳонда тўртинчи ўринни эгаллаган. Бу албатта, сайёҳларга замон талабларига мос сифатли хизмат кўрсатишни, замонавий инфратузилма яратишни тақозо этади.

Айни шу мақсадда 2018 йилда Самарқанд халқаро аэропортини кенгайтириш режалаштирилди. 2019 йилнинг июлида Президент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан лойиҳа миқёси янада йириклашди. Аэропорт билан биргаликда Самарқандда замонавий туристик марказ қуриш белгиланди.

Икки йил давомида Самарқанд аэропортида қурилиш-бунёдкорлик ишлари амалга оширилди. Замонавий терминал биноси ҳамда янги учиш-қўниш йўлаги, замонавий радиолокация тизими, 24 та самолёт ҳамда 700 автомобиль учун тураргоҳ барпо этилди. Иккита телескопик трап орқали 4 та самолётга чиқиш енглари ҳозирланди. 

Аэропортнинг янги терминалининг йўловчи ўтказиш қуввати соатига 1000 кишини ташкил этади. Мунтазам рейслар сони эса ҳафтасига 120 тагача етади. Айни пайтда мазкур аэропорт маҳаллий аҳоли ва хорижлик сайёҳларга ўз эшикларини очиб, сифатли хизмат кўрсатмоқда.

Бугунги кунда Ислом оламининг қутлуғ зиёратгоҳларидан бири саналган, Пайариқ туманидаги Имом Бухорий мажмуасини ҳам қайта қуриш ишлари давом этмоқда. Давлатимиз раҳбари ташаббуси билан ушбу мажмуа буюк муҳаддис Имом Бухорий бобомизнинг муқаддас динимиз йўлидаги хизматларига муносиб тарзда бунёд этилмоқда. Бу ерда 10 минг ўринли масжид, 21 гектар майдонда улуғ аждодларимизнинг диний мероси ва моддий маданий мерос объектларини акс эттирувчи тематик хиёбон, 3 та меҳмонхона ва 24 та оилавий меҳмон уйларидан иборат, шунингдек 3000 нафар зиёратчиларга хизмат кўрсатувчи “ҳалол” стандартига эга умумий овқатланиш корхоналари фаолияти йўлга қўйилиб зиёрат туризми мажмуаси барпо этилади.

Президентимиз 15 июль куни Самарқандга ташрифи давомида ҳам мазкур объектда бўлиб, қурилиш ишларини ўз вақтида ва сифатли бажариш, бу ерда зиёратчилар учун ҳар томонлама қулай шароит яратиш юзасидан кўрсатмалар берди. 

Самарқанд туманида жойлашган эшкак эшиш канали атрофида 260 гектар майдонда янгидан бунёд этилаётган “SILK ROAD SAMARKAND” туристик мажмуаси ҳам бугун Самарқанддаги энг йирик ва асосий қурилиш объектларидан бири ҳисобланади. Айни пайтда сўнгги пардозлаш ва ҳудудни ободонлаштириш ишлари давом этаётган мазкур лойиҳанинг умумий қиймати 353 миллион долларга баҳоланмоқда. Яқин кунларда очилиши режалаштирилган кўп тармоқли сайёҳлик мажмуаси нафақат Самарқанд, балки бутун Марказий Осиё учун замонавий мажмуага айланиши, маданий, гастрономик, тиббий ва ишбилармонлик туризми объектларини бирлаштириши кўзда тутилмоқда.

Марказда жаҳон андозалари даражасидаги меҳмонхоналар, истироҳат боғи, дам олиш масканлари, ресторанлар, кафе ва барлар, шунингдек, халқаро анжуманлар маркази ва маданият масканлари жойлашади. Халқаро архитекторлар ва муҳандислар жамоаси томонидан ишлаб чиқилган замонавий лойиҳа турли тематик зоналарни бутун Марказий Осиё минтақасида ўхшаши бўлмаган уйғун меъморий ансамблга бирлаштирган.

Комплекс бир нечта бўлимдан ташкил топган бўлиб, эшкак эшиш каналининг шимолида конгресс маркази ва ландшафтлар билан безатилган тўртта ҳашаматли меҳмонхонани ўз ичига олган бизнес кластер жойлашган. Жанубий кластерга ҳар бирининг ўзига хос даволаш-санаторий йўналишига эга бўлган тўртта бутик меҳмонхона, шунингдек, экоқишлоқ, “Абадий шаҳар” тарихий-этнографик мажмуаси, савдо майдончалари киради.

Мазкур объект ҳақида батафсил тўхталмаймиз. Сабаби бу ҳақда яқин кунларда мажмуа очилиши муносабати билан кенгроқ, алоҳида материал тайёрлаймиз.

Умуман, айни чоғда Самарқанд вилоятида туризм соҳасида 365 та янги лойиҳа амалга оширилмоқда ва уларнинг ишга тушиши билан 15 мингга яқин янги иш ўринлари яратилади. Иш ўрни шунча бўлганидан кейин, бу масканлар хизмат кўрсатадиган туристлар сонини тасаввур қилаверинг.

Бугун Самарқанд – жаҳон туризм марказларидан бирига айланмоқда. Бу баландпарвоз гап эмас, реал ҳақиқат. Буни халқаро ташкилотлар эътироф этмоқда, дунё аҳли Самарқандга интилмоқда. Самарқанд том маънода ер юзининг сайқалига айланиб, дунё аҳлини ўзига чорламоқда.

Самарқандга хуш келибсиз!

Ғолиб Ҳасанов, Алишер Исроилов (сурат), ЎзА

https://uza.uz/uz/posts/samarqand-faqat-registondan-iborat-emas-yoxud-er-yuzining-sayqali-turistik-salohiyatiga-bir-nazar_391436

Сурхондарё ўзида мўъжиза ва ҳайратларни жамлаган диёр. Воҳа пурвиқор тоғларию, гўзал табиати билан янада фусункор. Айниқса, Сариосиё туманидаги Сангардак қишлоғи ўзининг баҳаво табиати билан танилган. Осмонўпар баландликдаги ушбу бетакрор манзара кишини ўзига лол этмай қўймайди. Тоғлар оша эсадиган майин шабада, булоқлардан сизиб чиқаётган оби ҳаёт, ноёб наботот дунёси киши ҳайратини оширади. Ушбу жойларда бўлган, борлиқнинг мусаффо ҳавосидан нафас олган киши албатта, табиат туҳфасига қайта-қайта тасанно айтади.

Мазкур ҳудудда ранг-баранг наботот ва турфа ҳайвонот олами, минглаб булоғу чашмалари билан ном қозонган Сангардак дараси ва шаршараси ҳам бор. Денгиз сатҳидан 2000 метр баландликдан отилиб тушувчи ушбу шаршара табиатнинг бетакрор мўъжизасидир. Мисли камалакдек товланиб, атрофдаги қояларга урилиб оқаётган зилол сув баҳри дилингизни очиб, хушкайфият бағишлайди. 

Шаршара суви совуқ бўлсада, саломатликка зиён қилмайди, аксинча, вужудни тетиклаштиради. Товуши асабни тинчлантириб, юракка қувват беради.

Сирож АСЛОНОВ,  ЎзА

Surxondaryo viloyati Sariosiyo tumani soʼlim goʼshalaridagi betakror tabiat manzaralari, muqaddas qadamjolari bilan dunyo sayyohlarida katta qiziqish uygʼotmoqda.

Subtropik iqlimi bilan ham mashhur boʼlgan togʼli hududdagi Sangardak sharsharasining dovrugʼi yetti iqlimga yoyilgan. Tabiat inʼom etgan goʼzal maskan haqida qiziqarli afsona va rivoyatlar ham bor. 

Аvloddan-avlodga oʼtib kelayotgan bu rivoyatlardan birida aytilishicha, oʼtmishda ham bu sharsharani tomosha qilish uchun yunon, arab va boshqa davlatlarning hukmdorlari Sangardakka kelib, dengiz sathidan 2 ming metr balandlikda joylashgan 150 metrli sharsharadan oʼzgacha zavq olgan. Demak, osmonoʼpar balandlikdan tushayotgan zilol suv ohangi qadimdagi hukmdorlarning ham asablarini erkalab, ularning kayfiyatini yanada koʼtargan. Hisor togʼ tizmasining shundoqqina biqinida yastanib yotgan tumanning qir, adirlari ham noyob oʼsimlik va hayvonot dunyosi, Nilu qishlogʼidagi qadimiy masjid, chinor daraxtlari va qishloq ahliga obi-hayot ulashib kelgan sirli hovuz ham har qanday kishini oʼziga maftun etadi. 

Maftunkor tumanda boshqa sohalar qatori turizmning ham rivojlanayotgani sayyohlarga zamonaviy sharoitlar yaratishni taqozo etadi. Shunga asosan barcha qulayliklarga ega yangi mehmonxonalar qurilmoqda. Yoʼl infratuzilmasi yaxshilanib, turistlarga savdo, maishiy va boshqa xizmatlar koʼrsatish tarmoqlari ishga tushirilmoqda. Vazirlar Mahkamasining 2018 yil 7 avgustdagi “Oilaviy mehmon uylari faoliyatini tashkil etish toʼgʼrisida” gi qarori turizm faoliyati subʼektlarini rivojlantirishni qoʼllab-quvvatlab, hududlarning turizm salohiyatidan foydalanish samaradorligini oshirdi. 

Аholining bandlik masalasini yechishga koʼmaklashdi. Mazkur hujjatga muvofiq Sariosiyo tumanida oilaviy mehmon uylari barpo etish istagini bildirgan xonadon sohiblari soni ham ortib bormoqda. Аyni paytda tumanda mahalliy va xorijlik sayyohlarga xizmat koʼrsatayotgan 30 ta oilaviy mehmon uylarining asosiy qismi Sangardak, Nilu va Subhidam mahallalarida faoliyat yuritmoqda. 

–Tabiat qoʼynida dam olib, betakror manzaralardan zavqlanishning baribir gashti boʼlakcha boʼladi, – deydi Sangardak mahallasidagi “Vahob hofiz” oilaviy mehmon uyi sohibi Аbduvahob Аzizov. – Uyimiz shundoq Sangardak sharsharasi yaqinida zilol suvli soy boʼyida joylashgan. Bu hududda yilning deyarli toʼrt faslida ham mahalliy va xorijdan kelgan mehmonlar boʼladi. Uyimizda ular uchun barcha sharoitlarni yaratganmiz. 

Kelgan xorijlik sayyohlar bu yerdan olgan boy taassurotlarini, tabiat manzaralari maftun etganini hayajon bilan gapirib, uyimizda koʼproq milliy taomlarimiz tayyorlanishi, urf-odatlarimiz va noyob milliy hunarmandligimiz bilan qiziqadi. Oʼz uyimizda goʼzal hududimizga kelayotgan turistlarga oilaviy xizmat koʼrsatib, bandligimizni taʼminlayotganimizdan mamnunmiz. Togʼli tumanda milliy urf-odat va anʼanalarimiz keng namoyon etiladigan oilaviy mehmon uylari bir yoʼla 300 ga yaqin sayyohga xizmat koʼrsatish quvvatiga ega boʼlib, 50 ta ish oʼrni yaratilgan.

O‘zbekiston bo‘ylab sayohat qilish xarajatlarining bir qismini (keshbek) qaytarish tartibi prezidentning 30 apreldagi «Ichki turizm xizmatlarini diversifikatsiya qilish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida»gi qarorida ilgari surilgan.

Keshbek 2022 yil 1 sentabrdan boshlab taqdim etiladi. Sayohat xarajatlarini qaytarish Turizm va madaniy meros vazirligining elektron platformasi orqali, shu jumladan ichki sayohatni rejalashtirishni, shuningdek chegirmalar taqdim yetishni va «O‘zbekiston bo‘ylab sayohat qil!» doirasida tayyor turistik paketlarni mustaqil shakllantirishni ta’minlaydigan mobil ilovasi orqali amalga oshiriladi. Builab Sayehat Kil dasturi!

Sayohat xarajatlarini qaytarish sayohat qilish davomida bir vaqtning o‘zida quyidagilar nazarda tutilganda amalga oshiriladi:

• avia, temir yo‘l va (yoki) avtomobil transportidan foydalanish;
• joylashtirish vositalari xizmatlaridan foydalanish;
• madaniyat tashkilotlariga tashrif buyurish;

Sayohat xarajatlarini qaytarish har bir turistga quyidagi miqdorlarda amalga oshiriladi:

• aviaqatnov orqali borib-kelish chiptasi narxining 15 foizi, lekin 150 ming so‘mdan oshmagan miqdorda;
• temir yo‘lda yoki avtobusda borib-kelish chiptasi narxining 15 foizi, lekin 80 ming so‘mdan oshmagan miqdorda;
• joylashtirish vositasida tunab qolish xarajatining 15 foizi, lekin 80 ming so‘mdan oshmagan miqdorda;
• teatr, muzey, sirk va badiiy galereyalarga har bir tashrif chiptasi narxining 50 foizi, lekin 20 ming so‘mdan oshmagan miqdorda.

Xarajatlar faqat ichki sayohat oxirida mahalliy sayyohlarning bank kartasiga platforma orqali qaytariladi, deyiladi hujjatda.

Platforma Davlat soliq qo‘mitasining (SoliqUz) mobil ilovasi bilan integratsiya qilinadi. Shu orqali xarajatlarning haqiqiyligi tekshiriladi.

Turistlarning keshbekini moliyalashtirish uchun Turizm va madaniy meros vazirligi huzuridagi budjetdan tashqari Turizmni qo‘llab-quvvatlash jamg‘armasiga 2022 yilda respublika budjetidan qo‘shimcha mablag‘lar hisobidan 30 mlrd so‘m ajratiladi.

Turizm sohasidagi boshqa yangiliklar

Hujjatda tungi vaqtda (soat 18:00 dan 06:00 gacha) faoliyat yurituvchi turizmning yangi mexanizmlarini joriy etish va rivojlantirish ko‘zda tutilgan:

• maxsus tashkil etiladigan «turizm ko‘chalari»da joylashgan umumiy ovqatlanish korxonalari, ko‘ngilochar va savdo obyektlari, madaniyat tashkilotlari faoliyatini jamoat xavfsizligi va aholi osoyishtaligini ta’minlagan holda to‘sqinliksiz amalga oshirish;
• turistik obyektlarning uzluksiz ishlashini ta’minlash uchun zarur infratuzilma va muhandislik-kommunikatsiya tizimini takomillashtirish;
• madaniy-ko‘ngilochar, konsert-ko‘ngilochar tadbirlarni tashkil etish va o‘tkazish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratish;
• maxsus avtobuslar (shuttle-bus) qatnovini yo‘lga qo‘yish;
• turizm namoyishi obyektlarining faoliyat olib borishiga ruxsat berishning yagona tartibini joriy qilish va turizm namoyishi obyektlarini qo‘llab-quvvatlash tizimini yaratish;
• turistik obyektlarning ishlashiga yagona ruxsat berish tartibini joriy yetish va ularni qo‘llab-quvvatlash tizimini yaratish.

Tungi vaqtda faoliyat yurituvchi turistik obyektlarning uzluksiz ishlashini ta’minlash maqsadida davlat tomonidan quyidagi chora-tadbirlar ko‘riladi:

• faoliyat yuritayotgan turizm namoyishi obyektlari atrofi uzluksiz yoritilishi ta’minlanadi, shu jumladan, mazkur hududlar energiya tejovchi texnologiyalar va qayta tiklanuvchi energiya manbalari bilan jihozlanadi;
• turizm namoyishi obyektlari «Xavfsiz shahar» konsepsiyasiga integratsiya qilinadi;
• «turizm ko‘chalari»da jamoat xavfsizligi normalari va talablari doirasida «xavfsizlik chaqiruv tugmalari» o‘rnatiladi hamda «Wi-Fi» zonalari tashkil etiladi;

Kechasi ishlaydigan turistik obyektlarga quyidagi talablar qo‘yiladi:

• obyektlarning ichki qismi, xizmat ko‘rsatish xonalari, kirish va chiqish, shu jumladan, favqulodda vaziyatlar yuz bergan taqdirda harakatlanish va fuqarolarni evakuatsiya qilish joylarida ma’lumotlarni kamida 30 kun davomida saqlash imkonini beruvchi videokuzatuv tizimini o‘rnatish va «Xavfsiz shahar» konsepsiyasiga integratsiya qilish;
• binolarning yon-atrofi, avtoturargoh va ularga tegishli boshqa hududlarni kamida 10 metr masofada yoritish;
• obyektlarni to‘liq tovush o‘tkazmaydigan tarzda jihozlash. Bunda, tungi vaqtda musiqa va tovush kuchaytirgich asbob-uskunalaridan aholining tinchligini buzmagan holda foydalaniladi;
• obyektlarni yong‘in o‘chirish vositalari, birinchi tibbiy yordam ko‘rsatish uchun zarur dori vositalari va tibbiy buyumlar to‘plamiga ega tibbiy yordam qutichalari bilan ta’minlash;
• binoning barcha uchun ko‘rinarli joylarida yong‘in va boshqa favqulodda vaziyatlar yuz bergan taqdirda harakatlanish va fuqarolarni evakuatsiya qilish chizmasi hamda tezkor va qutqaruv xizmatlarining telefon raqamlari aks ettirilgan ma’lumotlarni aks ettirish talabi belgilanadi.

Hujjat davlat organlarining qonunga rioya qilgan holda tungi vaqtda ishlayotgan tadbirkorlar faoliyatiga asossiz aralashuvlar va byurokratik to‘siqlar o‘rnatishini taqiqlaydi.

O‘zbekiston avtomobil yo‘llari bo‘ylab (Turistik transport yo‘lagi) «karvonsaroy» barpo etiladi, ularning har biri turistik xizmatlar ko‘rsatadi. Xususaye hunarmandchilik va mahalliy qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini sotish bo‘yicha xizmatlari, avtomobillarga, shu jumladan, elektr transport vositalariga xizmat ko‘rsatish shoxobchalari, to‘xtash joylari va sanitariya inshootlari faoliyati yo‘lga qo‘yiladi. Har bir «karvonsaroy» atrofiga daraxt va butalar ko‘chatlari ekiladi.

Uch oylik muddatda Aqchako‘l, Ashshi ko‘l, Zikri ko‘li, Aydarko‘l, Tuzkon ko‘li va To‘dako‘l ko‘llari hududida sohilbo‘yi zonalarini tashkil etish uchun 10 yilgacha muddatga ijaraga beriladi. U yerda ekologik va sanitariya talablariga javob beradigan yengil konstruksiyalardan qurilgan bino va inshootlar barpo etiladi.

Андижоннинг Марҳамат туманида дорбоз Юнусали ота Ғозиевнинг ажойиботларга тўла хонадони бор. Ноодатийлиги шундаки, келган меҳмонлар учун дарахтлар устида антиқа ўриндиқлар қурилган. Салқин, баҳаво манзилда шилдираб сув оқади.
Туризм ва маданий мерос вазирлиги мана шундай жойларни асраш ва қўллаб-қувватлашга алоҳида эътибор қаратади.

Samarqand viloyatida 12 ta ekoturizm, 3 ta etnoturizm, 5 ta ekstremal turizm yo‘nalishi sayyohlarga xizmat ko‘rsatmoqda. Shuningdek, Orzu Mahmudov ko‘chasida gastronomik turizm yo‘nalishidagi xizmat ko‘rsatish shoxobchalari samarali faoliyat yuritmoqda. Noan’anaviy turizm yo‘nalishlarining rivojlanishi mamlaktimizga tashrif buyuruvchi sayyohlar soni ko‘payishiga xizmat qilmoqda. Viloyat turizm va madaniy meros boshqarmasi tomonidan yangi tashkil etilgan turizm xizmatlari hamda Urgut va Kattaqo‘rg‘on tumanlaridagi cho‘milish joylari faoliyati bilan tanishish maqsadida uyushtirilgan press-tur davomida ommaviy axborot vositalari vakillari bunga guvoh bo‘ldi.

Kattaqo‘rg‘on va Qoratepa suv omborlari hududida tashkil etilgan dam olish maskanlari mahalliy turistlardan tashqari, xorijliklarni ham o‘ziga jalb qilmoqda.

– bugungi kunda turizmni rivojlantirishning eng muhim sharti qonun doirasida tashrif buyurayotgan sayyohlarga barcha sharoitlarni yaratishdan iborat, – deydi viloyat turizm va madaniy meros bosh boshqarmasi boshlig‘i o‘rinbosari Dilshod Narziqulov. – Shuni inobatga olgan holda viloyatimizda sayyohlarning talab va istaklariga mos tarzda yangi yo‘nalishlarni tashkil etish ishlari samarali davom etmoqda. Birgina joriy yilning o‘tgan davrida 14 ta mehmonxona, 28 ta mehmon uylari faoliyati yo‘lga qo‘yilib, turoperatorlar soni 10 taga oshdi. Viloyatimizga tashrif buyurgan sayyohlarga nafaqat tarixiy obidalarni, balki tabiat qo‘ynida hordiq chiqarish, milliy urf-odat va an’analarimiz bilan tanishish, milliy taomlardan bahramand bo‘lish imkoniyatini yaratish orqali ularning sayohati davomiyligini oshirishga harakat qilyapmiz.

Kattaqo‘rg‘on va Qoratepa suv omborlari hududida tashkil etilayotgan plyaj zonalarning faoliyat boshlanganligi turistlar oqimini sezilarli oshishini ta’minlamoqda. Press-tur ishtirokchilari dastlab Kattaqo‘rg‘on tumanida bo‘lib, tumanda turizmni rivojlantirish borasida amalga oshirilayotgan ishlar bilan yaqindan tanishdi. Ko‘pchilikka ma’lum, tumanda tibbiyot turizmi ancha rivojlangan. “Ergash ota” shifo maskaniga xorijdan ko‘plab mehmonlar keladi. Ushbu shifo maskani joylashgan hududda faoliyat boshlagan “Nurafshon” mehmonxonasi 30 o‘ringa mo‘ljallangan. Mehmonxona joylashgan “Qozoqovul” qishlog‘idan Kattaqo‘rg‘on suv ombori hududida tashkil etilgan dam olish maskanlarigacha bo‘lgan masofa 15 kilometr. Ushbu mehmonxona faoliyat boshlaganiga endigina bir oy bo‘lgan bo‘lsa-da, shu vaqt oralig‘ida 100 nafardan ortiq mehmonga xizmat ko‘rsatildi.

– Mehmonxonaning umumiy loyiha qiymati 3 milliard so‘mni tashkil qiladi, – deydi “Gulazizam servis” MCHJ rahbari Shamshod Uzoqov. – Xalq bankidan bir milliard so‘m kredit olib faoliyatimizni boshlagan edik. bugungi kungacha binodagi qo‘shimcha xizmat ko‘rsatish shoxobchalari bilan birga 1 milliard 800 million so‘m qiymatidagi ishlar amalga oshirildi. Mehmonxona tumanda tashkil etilishi rejalashtirilayotgan turizm klasteri faoliyatini inobatga olgan holda bunyod etildi. Rejaga muvofiq, tashrif buyuruvchilarga sihatgohdan tashqari plyaj zonalarda hordiq chiqarish, tumanimizning tog‘li hududlarida tashkil etilayotgan ekoturizm majmualarida dam olishni o‘z ichiga olgan tur paketlar ishlab chiqiladi.

Kattaqo‘rg‘on suv ombori hududida tashkil etilgan plyaj zonalarida cho‘milish, qayiqlarda sayr qilish xizmatlari yo‘lga qo‘yilgan. Ayni paytda hududda o‘nga yaqin tadbirkor tomonidan tashkil qilingan dam olish maskanlari faoliyat yuritmoqda. Tuman hokimligi mas’ullarining ta’kidlashicha, hududning tasdiqlangan rejasiga muvofiq, dam olish maskanlari soni o‘n beshtaga yetkaziladi. Har bir dam olish maskani o‘ziga xos xizmat turlari bilan sayyohlar e’tiborini jalb qiladi. Xususan, “Oshin ona” nomli dam olish maskani press-tur ishtirokchilari e’tiborini tortdi.

– Ko‘pchilik tashqi ko‘rinishim, tinimsiz mehnat qilishimga qarab mashhur kinofilm qahramoni Oshinga qiyoslab, shunday laqab qo‘yishgan, hatto nabiralarim ham o‘z ismimni unutib, Oshin ona deb murojaat qiladi, – deydi tadbirkor Xayriniso Boboqulova. – Shu tufayli dam olish maskanimizning nomi ham shunday ataldi. Aslida tadbirkorlik faoliyatimni umumiy ovqatlanish shoxobchasi tashkil qilib boshlaganman. Asosan baliq pishirish bilan shug‘ullanamiz. Mo‘’jaz oshxonamizni yurtimizni turli burchaklaridan izlab keluvchilar bor. Ushbu hududda dam olish markazlari tashkil qilinishi eshitib, o‘z taklifimni tuman hokimligiga bergandim. Mana bugun faoliyatimizni boshlab, 60-80 kishiga xizmat ko‘rsatish imkoniga ega dam olish maskanini ishga tushirdik. Ayni paytda viloyatimizdan tashqari Qashqadaryo, Navoiy, Buxoro viloyatlaridan ham dam oluvchilar kelmoqda. Kelgusida sharoitlarni yanada yaxshilab, qo‘shimcha xizmat turlarini oshirishni maqsad qilganmiz.

Urgut tumanining Qoratepa suv ombori hududida “Tourist SKD” mas’uliyati cheklangan jamiyati tomonidan tashkil qilingan xizmat ko‘rsatish va dam olish maskani ham sekin-asta sayyohlar bilan gavjumlashmoqda. Umumiy maydoni 2 gektarni tashkil etuvchi dam olish maskanining umumiy loyiha qiymati 17 milliard so‘m.

– bugungi kungacha 3 milliard so‘mlik ish bajarildi, – deydi tadbirkor Sherzod Rofiyev. – Loyiha bo‘yicha hududda yigirmaga yaqin 3 sotixli mehmon uylari bunyod etilishi belgilangan. Ayni paytgacha 9 tasi qurilib, binolarni pardozlash, ichki ta’mirlash ishlari davom etmoqda. bugungi kundagi muhim ishlarimizdan biri asosiy yo‘ldan dam olish maskanigacha bo‘lgan 1,5 kilometr ichki yo‘lni asfalt qilishdan iborat. Hudud M-39 avtomagistrali yonida joylashgan. Shuningdek, yonimizda Teshiktosh tabiat mo‘’jizasi ekoturizm ob’ekti bor. Shu bois tashrif buyuruvchilar ko‘pchilikni tashkil qiladi. Muhimi, yetarli sharoitni yaratishimiz kerak. Hozirda faqatgina qayiqlarda suzib sayohat qilish, belgilangan hududda cho‘milish xizmatlari yo‘lga qo‘yilgan. bugungi kunda sayyohlar soni 100 nafardan ortiqni tashkil qilmoqda. Mehmon uylarini ishga tushirsak sayyohlar soni yanada ortadi.

Ommaviy axborot vositalari vakillari sohadagi kelgusi istiqboldagi rejalar, suv havzalarida xavfsizlikni ta’minlash, yangi xizmat turlari bo‘yicha o‘zlarini qiziqtirgan savollariga mas’ullardan batafsil javob oldi.